Zerdeçal, zencefil familyasından bir bitkinin kök gövdesinden elde ediliyor. Kökler kaynatılıp kurutuluyor ve öğütülüyor. Rengini curcumin adlı bileşikten alıyor.
Curcumin ve emilim sorunu
Zerdeçalın en çok araştırılan bileşeni curcumin. Ancak tek başına alındığında biyoyararlanımı çok düşük — yani alınan miktarın küçük bir kısmı dolaşıma katılıyor.
Emilimi artıran iki bilinen faktör var:
- Karabiber. İçindeki piperin, curcuminin emilimini belirgin biçimde artırıyor.
- Yağ. Curcumin yağda çözünüyor; yağlı bir ortamda alınması emilimi kolaylaştırıyor.
Geleneksel tariflerde zerdeçalın karabiber ve yağla birlikte kullanılmasının arkasındaki mantık bu. Golden milk tarifi bunun en bilinen örneği.
Araştırmalar ne durumda?
Curcumin üzerine çok sayıda çalışma var ve antiinflamatuar özellikleri araştırılıyor. Ancak burada dürüst olmak gerekiyor: çalışmaların büyük bölümü yüksek doz izole curcumin ile yapılıyor, mutfakta kullanılan miktarlarla değil.
Yemeğe serpilen zerdeçalın bu çalışmalardaki etkiyi vereceğini varsaymak doğru olmuyor.
Mutfakta kullanımı
- Sıcak içeceklerde — golden milk, zerdeçal latte
- Pilav ve sebze yemeklerinde renk ve tat için
- Çorbalarda
- Smoothie'de küçük miktarda
Not: zerdeçal tekstile ve plastiğe kalıcı leke bırakıyor. Ahşap kaşık ve açık renkli tezgâhta dikkat gerekiyor.
Kimler dikkatli olmalı?
Kan sulandırıcı ilaç kullananlar, safra kesesi rahatsızlığı olanlar ve ameliyat öncesi dönemde olanlar yüksek doz zerdeçal ya da curcumin takviyesi kullanmadan önce hekimine danışmalı. Mutfak miktarları bu uyarının kapsamı dışında.
Tarif: zerdeçal latte.
